Λεπτοσπείρωση στον σκύλο: σημάδια, θεραπεία και πρόληψη
Από την PawPedia, μια εγκυκλοπαίδεια για τη ζωή με τα ζώα
Ελέγχθηκε με βάση κτηνιατρικές πηγές
Περιεχόμενα
Εν συντομία
Η λεπτοσπείρωση είναι μια βακτηριακή λοίμωξη που οι σκύλοι συνήθως κολλούν από νερό, λάσπη ή χώμα μολυσμένο με ούρα μολυσμένων ζώων, συχνά αρουραίων. Μπορεί να βλάψει τα νεφρά και το ήπαρ και μπορεί να μεταδοθεί στους ανθρώπους. Πηγαίνετε αμέσως τον σκύλο σας σε κτηνίατρο για κίτρινα ούλα, πολύ λίγα ούρα, επαναλαμβανόμενους εμέτους ή δυσκολία στην αναπνοή.

| Αιτία | Βακτήρια Leptospira, που ζουν στα νεφρά των μολυσμένων ζώων και αποβάλλονται με τα ούρα |
|---|---|
| Προσβάλλει | Τα νεφρά και το ήπαρ, και μερικές φορές οι πνεύμονες |
| Πώς μεταδίδεται | Συνήθως όταν νερό ή χώμα επιμολυσμένο με ούρα μολυσμένων ζώων έρχεται σε επαφή με τα ούλα, τα μάτια, τη μύτη ή με τραυματισμένο δέρμα |
| Πρώτα σημάδια | Συνήθως από λίγες ημέρες έως δύο εβδομάδες μετά την έκθεση |
| Συνήθη σημάδια | Κούραση, απώλεια όρεξης, πυρετός, έμετος ή διάρροια, αλλαγές στη δίψα και στην ούρηση, πόνος στους μύες, κίτρινα ούλα ή μάτια |
| Διάγνωση | Συνήθως ξεκινά με κλινική εξέταση, εξετάσεις αίματος και εξέταση ούρων |
| Θεραπεία | Αντιβιοτικά που συνταγογραφεί ο κτηνίατρος· οι περισσότεροι σκύλοι με εμφανή σημάδια χρειάζονται νοσηλεία, τουλάχιστον στην αρχή |
| Πρόγνωση | Πολλοί σκύλοι αναρρώνουν πλήρως με έγκαιρη θεραπεία· ορισμένοι μένουν με μακροχρόνια προβλήματα στα νεφρά ή στο ήπαρ |
| Πρόληψη | Ο εμβολιασμός είναι ο κύριος τρόπος προστασίας του σκύλου |
| Κίνδυνος για τους ανθρώπους | Η μόλυνση από κατοικίδιο σκύλο δεν είναι συχνή, αλλά συμβαίνει και μπορεί να είναι σοβαρή |
| Επείγον αν | Δυσκολία στην αναπνοή, βήχας με αίμα, κίτρινα μάτια ή ούλα, πολύ λίγα ή καθόλου ούρα, επαναλαμβανόμενος έμετος, αιμορραγία από τα ούλα ή τη μύτη, κατάρρευση |
Η λεπτοσπείρωση είναι μια βακτηριακή λοίμωξη με την οποία οι σκύλοι μολύνονται συνήθως από νερό, λάσπη ή χώμα επιμολυσμένο με τα ούρα μολυσμένων ζώων. Οι αρουραίοι και τα άλλα τρωκτικά είναι η κλασική πηγή, και τα βακτήρια μπορούν να επιβιώσουν σε υγρό έδαφος και σε στάσιμα νερά από εβδομάδες έως μήνες. Η λοίμωξη μπορεί να βλάψει τα νεφρά και το ήπαρ, και μερικές φορές τους πνεύμονες. Μπορεί επίσης να μεταδοθεί στους ανθρώπους.
Πολλοί σκύλοι αναρρώνουν όταν η θεραπεία ξεκινά νωρίς, και ένα ετήσιο εμβόλιο μειώνει τον κίνδυνο. Ο οδηγός αυτός εξηγεί τι συνήθως παρατηρούν οι ιδιοκτήτες, πότε πρέπει να πάτε αμέσως στον κτηνίατρο, τι περιλαμβάνει συνήθως η θεραπεία και πώς να προστατεύσετε τον σκύλο και την οικογένειά σας.
Πώς μολύνονται οι σκύλοι
Τα βακτήρια Leptospira ζουν στα νεφρά των μολυσμένων ζώων και αποβάλλονται με τα ούρα. Τα τρωκτικά μπορεί να τα φέρουν σε όλη τους τη ζωή χωρίς να φαίνονται άρρωστα. Τα άγρια ζώα, τα ζώα εκτροφής και άλλοι σκύλοι μπορούν επίσης να τα αποβάλλουν.
Οι σκύλοι συνήθως μολύνονται όταν επιμολυσμένο νερό ή χώμα έρχεται σε επαφή με τα ούλα, τα μάτια, τη μύτη ή με τραυματισμένο δέρμα. Το να πίνουν από λακκούβες, λιμνούλες, χαντάκια ή ρυάκια με αργή ροή είναι συνηθισμένος τρόπος μόλυνσης. Το κολύμπι, το περπάτημα μέσα σε ρηχά νερά και το μύρισμα υγρού εδάφους όπου ζουν αρουραίοι ενέχουν επίσης κίνδυνο. Λιγότερο συχνά, οι σκύλοι μολύνονται μέσω τραυμάτων από δάγκωμα, τρώγοντας νεκρά τρωκτικά ή ωμούς ιστούς από μολυσμένα ζώα, ή πριν από τη γέννησή τους από μολυσμένη μητέρα.
Τα βακτήρια ευδοκιμούν σε ζεστές, υγρές συνθήκες. Στην Ευρώπη, τα περισσότερα κρούσματα εμφανίζονται το καλοκαίρι και το φθινόπωρο, και συχνά αυξάνονται μετά από έντονες βροχοπτώσεις ή πλημμύρες. Κινδυνεύουν και οι σκύλοι της πόλης, επειδή και στις πόλεις ζουν αρουραίοι. Μικρόσωμοι σκύλοι από αστικές περιοχές συγκαταλέγονται στα κρούσματα που έχουν αναφερθεί τα τελευταία χρόνια. Τα σημάδια εμφανίζονται συνήθως από λίγες ημέρες έως δύο εβδομάδες μετά την έκθεση.
Σημάδια που πρέπει να προσέχετε
Ορισμένοι μολυσμένοι σκύλοι παρουσιάζουν ήπια νόσο ή κανένα σημάδι. Άλλοι αρρωσταίνουν σοβαρά μέσα σε λίγες ημέρες. Τα νεφρά προσβάλλονται πιο συχνά, και συχνά επηρεάζεται και το ήπαρ. Οι ιδιοκτήτες μπορεί να παρατηρήσουν ένα ή περισσότερα από τα παρακάτω σημάδια.
- Κούραση, αδυναμία ή πεσμένη διάθεση
- Απώλεια όρεξης
- Πυρετός ή τρέμουλο
- Έμετος ή διάρροια
- Περισσότερη δίψα και ούρηση από το συνηθισμένο ή πολύ λιγότερη ούρηση
- Πόνος στους μύες, δυσκαμψία ή απροθυμία για κίνηση, μερικές φορές με κυρτωμένη πλάτη λόγω πόνου στην κοιλιά ή στην πλάτη
- Κιτρίνισμα στα ούλα, στο δέρμα ή στο λευκό των ματιών (ίκτερος)
- Κόκκινα μάτια ή έκκριμα από τα μάτια ή τη μύτη
- Μικροσκοπικές κόκκινες κουκκίδες ή μελανιές στα ούλα ή στο δέρμα, αιμορραγίες από τη μύτη ή αίμα στα ούρα, στον έμετο ή στα κόπρανα
- Βήχας ή γρήγορη αναπνοή
Τα σημάδια αυτά συναντώνται και σε πολλές άλλες ασθένειες. Αν τα παρατηρήσετε, τηλεφωνήστε στον κτηνίατρό σας και αναφέρετε οποιαδήποτε πρόσφατη επαφή με στάσιμα νερά, αρουραίους ή ζώα εκτροφής.
Πότε είναι επείγον
Η λεπτοσπείρωση μπορεί να επιδεινωθεί γρήγορα. Χωρίς θεραπεία, μπορεί να προκληθεί σοβαρή νεφρική βλάβη μέσα σε λίγες ημέρες. Πηγαίνετε αμέσως τον σκύλο σας σε κτηνίατρο ή σε κτηνιατρείο επειγόντων περιστατικών αν δυσκολεύεται να αναπνεύσει ή βήχει αίμα, αν έχει κίτρινα μάτια ή ούλα, αν βγάζει πολύ λίγα ή καθόλου ούρα, αν κάνει επανειλημμένα εμετό, αν αιμορραγεί από τα ούλα ή τη μύτη ή αν καταρρεύσει.
Μια μορφή της νόσου, το λεγόμενο σύνδρομο λεπτοσπειρικής πνευμονικής αιμορραγίας, προκαλεί αιμορραγία στους πνεύμονες. Έχει αναφερθεί σε σκύλους σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες και είναι μία από τις πιο επικίνδυνες μορφές. Ένας σκύλος που μπορεί να έχει λεπτοσπείρωση και αρχίζει να δυσκολεύεται να αναπνεύσει χρειάζεται επείγουσα φροντίδα.
Πώς θέτουν τη διάγνωση οι κτηνίατροι
Ο κτηνίατρός σας συνήθως θα ξεκινήσει με κλινική εξέταση, εξετάσεις αίματος και εξέταση ούρων. Αυτές δείχνουν αν έχουν προσβληθεί τα νεφρά και το ήπαρ και σε ποιο βαθμό. Μπορεί να ακολουθήσουν ακτινογραφίες θώρακα ή υπερηχογράφημα κοιλίας.
Για να επιβεβαιώσουν τη λεπτοσπείρωση, οι κτηνίατροι χρησιμοποιούν εξετάσεις που ανιχνεύουν το γενετικό υλικό των βακτηρίων στο αίμα και στα ούρα (PCR) ή εξετάσεις που αναζητούν αντισώματα. Τα αντισώματα χρειάζονται αρκετές ημέρες για να αυξηθούν, γι’ αυτό μερικές φορές χρειάζεται δεύτερο δείγμα αίματος μία έως δύο εβδομάδες αργότερα. Ένας πρόσφατος εμβολιασμός μπορεί επίσης να επηρεάσει τα αποτελέσματα των αντισωμάτων, και αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους ο κτηνίατρός σας θα ρωτήσει για το ιστορικό εμβολιασμών του σκύλου σας. Όταν τα σημάδια ταιριάζουν, οι κτηνίατροι συχνά ξεκινούν θεραπεία πριν βγουν τα αποτελέσματα, επειδή η έγκαιρη θεραπεία κάνει τη διαφορά.
Πώς αντιμετωπίζεται
Η λεπτοσπείρωση αντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά. Οι περισσότεροι σκύλοι με εμφανή σημάδια χρειάζονται νοσηλεία, τουλάχιστον στην αρχή. Η φροντίδα συνήθως περιλαμβάνει ενδοφλέβια χορήγηση υγρών, φάρμακο για τη ναυτία, παυσίπονα και διατροφική υποστήριξη. Οι τιμές της νεφρικής και της ηπατικής λειτουργίας επανελέγχονται συχνά.
Μόλις ο σκύλος μπορεί να κρατά την τροφή και τα χάπια χωρίς να κάνει εμετό, η θεραπεία συνήθως συνεχίζεται στο σπίτι με αντιβιοτικά σε μορφή δισκίων. Αυτό το μέρος της θεραπείας διαρκεί συνήθως περίπου δύο εβδομάδες και σκοπός του είναι να απομακρυνθούν τα βακτήρια από τα νεφρά, ώστε ο σκύλος να σταματήσει να τα αποβάλλει με τα ούρα. Συνιστάται να ολοκληρώσετε ολόκληρη την αγωγή όπως έχει συνταγογραφηθεί, ακόμη κι αν ο σκύλος σας φαίνεται καλά.
Οι σκύλοι των οποίων τα νεφρά σταματούν να παράγουν ούρα μπορεί να χρειαστούν αιμοκάθαρση, η οποία προσφέρεται σε ορισμένα εξειδικευμένα και πανεπιστημιακά κτηνιατρικά νοσοκομεία. Οι σκύλοι με αιμορραγία στους πνεύμονες μπορεί να χρειαστούν οξυγόνο και εντατική φροντίδα.
Πολλοί σκύλοι αναρρώνουν πλήρως με έγκαιρη θεραπεία. Ορισμένοι μένουν με μακροχρόνια προβλήματα στα νεφρά ή στο ήπαρ και χρειάζονται επανέλεγχο με εξετάσεις αίματος και ούρων. Ο κτηνίατρός σας μπορεί να σας πει τι να περιμένετε για τον δικό σας σκύλο.
Κίνδυνος για ανθρώπους και άλλα κατοικίδια
Η λεπτοσπείρωση είναι ζωονόσος, δηλαδή μπορεί να μεταδοθεί μεταξύ ζώων και ανθρώπων. Οι άνθρωποι μπορούν να μολυνθούν με τον ίδιο τρόπο όπως οι σκύλοι, μέσω επιμολυσμένου νερού ή χώματος, συχνά σε σχέση με αρουραίους. Η μόλυνση από κατοικίδιο σκύλο δεν είναι συχνή, αλλά συμβαίνει και μπορεί να είναι σοβαρή. Στους ανθρώπους συχνά ξεκινά σαν γρίπη και μπορεί στη συνέχεια να προσβάλει τα νεφρά και το ήπαρ.
Ένας μολυσμένος σκύλος αποβάλλει τα βακτήρια με τα ούρα του, και ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος πριν ξεκινήσουν τα αντιβιοτικά. Όσο ο σκύλος σας βρίσκεται υπό θεραπεία, και μέχρι να σας πει διαφορετικά ο κτηνίατρος, συνιστώνται τα παρακάτω μέτρα.
- Φοράτε λαστιχένια γάντια όταν καθαρίζετε ούρα ή οτιδήποτε έχει λερωθεί με αυτά, και πλένετε καλά τα χέρια σας μετά
- Καθαρίζετε τα σημεία με ούρα μέσα στο σπίτι με ένα οικιακό απολυμαντικό
- Πηγαίνετε τον σκύλο σας να ουρήσει μακριά από στάσιμα νερά και από μέρη όπου περνούν χρόνο παιδιά, άλλοι άνθρωποι ή άλλα ζώα
- Καλύπτετε τυχόν κοψίματα στα χέρια σας με αδιάβροχο επίθεμα
Αν κάποιος στο σπίτι εμφανίσει πυρετό ή συμπτώματα που μοιάζουν με γρίπη, ενημερώστε τον γιατρό ότι ο σκύλος έχει λεπτοσπείρωση. Άλλοι σκύλοι στο σπίτι μπορούν να μολυνθούν από τα ούρα του άρρωστου σκύλου, γι’ αυτό ρωτήστε τον κτηνίατρό σας αν χρειάζεται να εξεταστούν, να λάβουν θεραπεία ή να εμβολιαστούν. Και οι γάτες μπορούν να μολυνθούν, αλλά η νόσος στις γάτες δεν είναι συχνή.
Εμβολιασμός και πρόληψη
Ο εμβολιασμός είναι ο κύριος τρόπος προστασίας του σκύλου. Η λεπτοσπείρωση απαντά σε σκύλους σε όλη την Ευρώπη, και οι ισχύουσες κατευθυντήριες οδηγίες συνιστούν τον εμβολιασμό όλων των σκύλων όπου εμφανίζεται η νόσος και υπάρχουν κατάλληλα εμβόλια. Το αρχικό σχήμα εμβολιασμού περιλαμβάνει δύο δόσεις με διαφορά δύο έως τεσσάρων εβδομάδων και στη συνέχεια μία δόση τον χρόνο. Η προστασία δεν διαρκεί τόσο όσο με τα εμβόλια κατά της νόσου του Carré και του παρβοϊού, γι’ αυτό συνιστώνται ετήσιες αναμνηστικές δόσεις. Αν έχουν περάσει 18 μήνες ή περισσότεροι από την τελευταία δόση ή αν το ιστορικό είναι άγνωστο, οι οδηγίες προτείνουν να ξεκινήσει ξανά ο εμβολιασμός με δύο δόσεις.
Υπάρχουν πολλοί τύποι Leptospira, που κατατάσσονται σε ομάδες, τις λεγόμενες ορομάδες, και ένα εμβόλιο προστατεύει κυρίως από τις ομάδες που περιέχει. Τα παλαιότερα εμβόλια που χρησιμοποιούνταν στην Ευρώπη κάλυπταν δύο ορομάδες. Πολλά από τα σημερινά καλύπτουν τέσσερις και συχνά ονομάζονται εμβόλια L4. Ο κτηνίατρός σας θα επιλέξει ένα εμβόλιο κατάλληλο για την περιοχή σας. Ο εμβολιασμός μειώνει πολύ τον κίνδυνο, αλλά δεν καλύπτει κάθε στέλεχος. Τα σύγχρονα εμβόλια κατά της λεπτοσπείρωσης φαίνεται να είναι περίπου εξίσου ασφαλή με τα άλλα εμβόλια ρουτίνας των σκύλων.
Βοηθούν επίσης ορισμένες καθημερινές συνήθειες.
- Έχετε μαζί σας φρέσκο νερό στις βόλτες, ώστε ο σκύλος σας να μπαίνει λιγότερο στον πειρασμό να πιει από λακκούβες
- Κρατάτε τον σκύλο σας μακριά από λιμνούλες, χαντάκια και νερά με αργή ροή, ιδίως μετά από έντονη βροχή ή πλημμύρες
- Καταπολεμάτε τους αρουραίους γύρω από το σπίτι και φυλάτε την τροφή και τα σκουπίδια σε κλειστά δοχεία
- Αποφεύγετε να ταΐζετε ωμό κρέας από άγνωστες πηγές και μην αφήνετε τον σκύλο σας να τρώει νεκρά ζώα
Διασωσμένοι και πρόσφατα υιοθετημένοι σκύλοι
Οι αδέσποτοι σκύλοι συχνά δεν είναι εμβολιασμένοι και ζουν κοντά σε αρουραίους και στάσιμα νερά. Μια μελέτη σε αδέσποτους σκύλους που φιλοξενούνταν σε 11 καταφύγια στη Σερβία βρήκε αντισώματα κατά της Leptospira σε περίπου 5% από αυτούς, ένδειξη προηγούμενης έκθεσης. Οι σκύλοι μπορούν επίσης να φέρουν τα βακτήρια στα νεφρά τους και να τα αποβάλλουν με τα ούρα χωρίς να φαίνονται άρρωστοι.
Στην Paw Squadron, οι πρώτοι σταθμοί μετά από κάθε διάσωση είναι ο κτηνίατρος και ένα μπάνιο. Κάθε ζώο περνά κτηνιατρικό έλεγχο, αποπαρασίτωση και θεραπεία κατά των ψύλλων και άλλων παρασίτων. Πριν από την υιοθεσία, κάθε ζώο επίσης εμβολιάζεται και αποκτά μικροτσίπ.
Όταν υιοθετείτε, ζητήστε το βιβλιάριο εμβολιασμών και αναζητήστε σε αυτό ένα εμβόλιο κατά της λεπτοσπείρωσης και την ημερομηνία του. Κλείστε ραντεβού με τον δικό σας κτηνίατρο λίγο μετά την άφιξη του σκύλου σας και ρωτήστε πότε πρέπει να γίνει η επόμενη δόση για τη λεπτοσπείρωση. Αν το βιβλιάριο δεν είναι σαφές, ο κτηνίατρός σας μπορεί να προτείνει να ξεκινήσει ξανά ο εμβολιασμός με δύο δόσεις. Τις πρώτες εβδομάδες, κρατάτε τον νέο σας σκύλο μακριά από λιμνούλες και λακκούβες και προσέχετε τα σημάδια που αναφέρονται παραπάνω.
Περισσότερους οδηγούς υγείας θα βρείτε στην PawPedia, και απαντήσεις σε συνηθισμένες ερωτήσεις για την υιοθεσία στη σελίδα μας Συχνές ερωτήσεις.
Δείτε επίσης
Από τις διασώσεις μας
Πηγές
Διαδικτυακές πηγές
- Leptospirosis in Dogs · Merck Veterinary Manual (Pet Owner Version)
- Leptospirosis in Dogs · VCA Animal Hospitals
- Canine leptospirosis · Cornell Richard P. Riney Canine Health Center
- Leptospirosis in dogs · PDSA
- Leptospirosis in Dogs: Signs, Symptoms, Treatment · American Kennel Club
- Updated ACVIM consensus statement on leptospirosis in dogs · Sykes J.E. et al., Journal of veterinary internal medicine (2023)
- European consensus statement on leptospirosis in dogs and cats · Schuller S. et al., The Journal of small animal practice (2015)
Εγκυκλοπαίδειες
- Leptospirosis · Wikipedia
- Leptospirosis · Encyclopædia Britannica
- Б. И. Санин (Лептоспироз человека), Ю. А. Малахов (Лептоспироз животных). Лептоспироз [Leptospirosis] · Большая российская энциклопедия, т. 17, Москва, 2010, с. 300–301 (archived copy)
- レプトスピラ症 [Leptospirosis] · 日本大百科全書(ニッポニカ), 小学館, via Kotobank
Βιβλία
- Sykes JE (ed.). Greene's Infectious Diseases of the Dog and Cat. 5th ed. St. Louis: Elsevier, 2022. ISBN 9780323509343
- Алипер Т. И., Непоклонов Е. А., Мухин А. Н. и др.; под ред. Т. И. Алипера. Диагностика и профилактика инфекционных болезней собак и кошек [Diagnosis and Prevention of Infectious Diseases of Dogs and Cats]. Москва: ЗооВетКнига, 2017. ISBN 9785950058103
- Ettinger SJ, Feldman EC, Côté E (eds.). Textbook of Veterinary Internal Medicine: Diseases of the Dog and the Cat. 8th ed. St. Louis: Elsevier, 2016. ISBN 9780323312110
- J. E. Barlough 編(小西信一郎、長谷川篤彦 監訳). 小動物の感染症マニュアル [Manual of Small Animal Infectious Diseases (Japanese edition)]. 東京: 文永堂出版, 1990. ISBN 483003078X
- Nelson RW, Couto CG. Small Animal Internal Medicine. 6th ed. St. Louis: Elsevier, 2019. ISBN 9780323570145
Αυτό το άρθρο παρέχει γενικές πληροφορίες και δεν αποτελεί κτηνιατρική συμβουλή. Να συμβουλεύεστε πάντα κτηνίατρο για την υγεία του ζώου σας. Ορισμένες εικόνες στην PawPedia μπορεί να έχουν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη.
Η σελίδα ενημερώθηκε τελευταία φορά στις 27 Σεπτεμβρίου 2026.


